حفظ حریم شخصی برایم مهم است

خبرگزاری آریا - مهسا ملک مرزبان مجری، برنامه ساز و تهیه کننده برنامه های مختلف فرهنگی، هنری و علمی در رادیو و تلویزیون است. او علاوه بر اجرا، در حوزه ادبیات و ترجمه هم دستی بر آتش دارد و تاکنون آثار نویسندگان مختلفی چون گابریل گارسیا مارکز، پل استر و نیل گیمن توسط او ترجمه و روانه بازار کتاب شده است.

ملک مرزبان از جمله فعالان فضای مجازی هم هست که صفحه شخصی‌اش همچون روحیاتش، فضایی آرام و فرهنگی دارد و با این حال به گفته خودش می‌کوشد خیلی دلبسته این فضا نماند. در این باره با او گپی زدیم و از تجربیاتش در استفاده از این فضاها پرسیدیم.
به طور میانگین چقدر از وقت روزانه‌تان را به گردش در فضای مجازی اختصاص می‌دهید؟
میزان استفاده روزانه‌ام از شبکه‌های مجازی به ساعت نمی‌رسد؛ خیلی کمتر است. هر روز صبح چند دقیقه در حد این‌که خبرها را چک کنم به فضای مجازی و سایت‌ها مراجعه می‌کنم و سپس این اتفاق در آخر شب‌ها هم تکرار می‌شود. بنابراین فکر می‌کنم مجموع این استفاده بیشتر از 15 دقیقه هم نشود. البته زمان‌هایی هم هست که ممکن است خودم مطلبی را در صفحه‌ام گذاشته باشم یا دنبال خبر مشخصی بگردم که در این صورت ممکن است استفاده‌ام بیشتر طول بکشد. من خیلی محدود از فضای مجازی استفاده می‌کنم و حتی یک سال است تلگرامم را هم بسته‌ام و استفاده‌ام از شبکه‌های اجتماعی محدود به صفحه شخصی‌ام در اینستاگرام است.
و در این استفاده‌ها بیشتر به دنبال چه هستید؟ کسب اخبار و اطلاعات یا ارتباط با دوستان و مخاطبان؟
فکر می‌کنم منظور شما از فضای مجازی بیشتر همین وسایل ارتباطی باشد وگرنه ممکن است برای بسیاری از کارهایم و جست‌وجوهای مختلف روزانه به اینترنت مراجعه کنم. ضمن این‌که از این فضا اطلاعات می‌گیرم، خبرها را دنبال می‌کنم، از احوال دوستانم آگاه می‌شوم و اینها استفاده‌های اصلی‌ام از فضای مجازی است. این خیلی خوب است که شبکه‌های مجازی می‌توانند آدم را نسبت به موضوعی علاقه‌مند کنند یا سرنخ‌هایی بدهند که کاربر بتواند بعدا در موردشان جست‌وجو کند و به اطلاعات بیشتر برسد.
برایمان مثالی هم می‌زنید؟
خب عمده موضوعاتی که من در فضای مجازی دنبال می‌کنم، بیشتر مرتبط با فرهنگ و هنر هستند. مثلا معرفی یک فیلم خوب، یک کتاب یا نمایشگاه. دوست دارم ببینم دوستانم اخیرا چه فعالیت‌های فرهنگی کرده‌اند و از این فعالیت‌ها آگاهی کسب کنم. با این حال انتخاب‌هایم کاملا محدود و گذری است و قطعا سراغ موضوعاتی که خودم دوست دارم می‌روم. در واقع سعی می‌کنم این فضاها چیزی را به من تحمیل نکنند و خودم انتخاب‌گر باشم.
با نگاهی به تعداد عکس‌هایی که در صفحه‌تان گذاشته‌اید، به نظر می‌رسد در این فضا فعالانه و حساب شده عمل می‌کنید و به گذاشتن عکس‌های تزئینی و اینترنتی اکتفا نمی‌کنید. این تصاویر چقدر انعکاس‌دهنده زندگی روزمره‌تان هستند؟
عمده فعالیت‌های من در زندگی روزمره نوشتن شعر، ترجمه، خواندن کتاب، فیلم دیدن و پرسه زدن در فضاهای هنری است و از همین پرسه زدن‌ها ایده‌هایی برای ساخت برنامه‌هایم می‌گیرم. البته چیزهایی که در اینستاگرامم می‌بینید، بیشتر حاصل سلیقه من هستند و نه نمایانگر تمام بخش‌های زندگی‌ام. فعالیت من در فضای مجازی هیچ‌گاه ناآگاهانه و از سر ندانستن نبوده است. من هم می‌دانم که با چه کارها و عکس‌ها و مطالبی می‌شود دنبال‌کنندگانی چند هزار نفری کسب کرد و از آنها واکنش گرفت؛ همه اینها را بلدم اما این برایم ملاک نیست. فضای مجازی برایم در حکم نوعی تفریح است و ترجیح می‌دهم کار خودم را انجام بدهم. چیزهایی را به اشتراک می‌گذارم که حاصل سلیقه من و نوع نگاهم به دنیاست، اما همه من نیست و اصلا دلم نمی‌خواهد همه وجوه زندگی‌ام را در این فضای کوچک بگنجانم.
با توجه به این روحیه آرام و فرهنگی، تصور می‌کنم که مخاطبان‌تان هم باید از طیفی فرهنگی و بی‌حاشیه تشکیل شده باشند؛ درست است؟
بله، کاملا همین‌طور است. آدم‌هایی مرا دنبال می‌کنند که خودشان هم افرادی بی‌حاشیه هستند و هیچ‌گاه واکنش‌ها و نظرات عجیب و غریب از آنها نمی‌بینم. این مخاطبان می‌دانند که در صفحه من نباید دنبال جنجال یا حاشیه‌ای خاص بگردند و من نه طرفداری فردی را می‌کنم و نه وارد جریانی خاص می‌شوم.
نظرات مخاطبان‌تان را می‌خوانید؟
قطعا.
و این نظرات چگونه است؟ بیشتر چه چیزهایی را به شما می‌گویند؟
اکثرا ممنون و متشکر هستند که بخشی از زیبایی‌های موجود در دنیا را با آنها به اشتراک می‌گذارم. به دور از پیچیدگی‌های زندگی روزمره عکس از ظرافت‌های یک گل و رنگ‌های گوناگون آن می‌گذارم، عکسی از برگ و درخت و آسمان می‌گیرم و از آن‌جایی که خودم در جست‌وجوی این جنس از آرامش هستم، می‌کوشم افراد دیگر را هم به دیدنشان دعوت کنم تا حالشان خوب شود و از آن آرامش بگیرند.
اشاره کردید که از تلگرام استفاده نمی‌کنید. شکی نیست که این شبکه، ارتباطات میان آدم‌ها را ساده‌تر کرده است. هیچ‌وقت وسوسه نشده‌اید که برای خودتان دوباره تلگرام نصب کنید و به استفاده از این فضا روی بیاورید؟
من یک سال است که تلگرامم را بسته‌ام. به نظرم این شبکه، جزو آن دسته است که می‌تواند ضررهایی را داشته باشد و استفاده کردنش، وقتم را می‌گیرد. تلگرام به معنای نوعی در دسترس بودن همیشگی است و من دوست ندارم که این اتفاق برایم بیفتد. برخلاف گوشی تلفن که ممکن است کسی با تو تماس بگیرد و جوابش را ندهی، تلگرام به طور مداوم در دسترس دیگران قرارت می‌دهد، پیام‌های بقیه را به تو می‌رساند و مجبور به پاسخگویی می‌شوی. من جزو آن دسته افرادی هستم که حفظ حریم در زندگی‌ام برایم مهم است، علاقه‌ای به معاشرت‌های گسترده ندارم و به نظرم تلگرام واقعا وارد این حریم می‌شود. این سهل‌الوصول بودن برای آدم‌ها توقعاتی ایجاد می‌کند و به نظرم مزاحم وقت افراد می‌شود. من هم وقتم برایم مهم است و دلم نمی‌خواهد این وقت را به بهانه ارتباط از دست بدهم.

زهرا غفاری

تصویرپلیسصدا و سیماشبکه اجتماعیاینترنتکتابفضاروحیه